Wprowadzenie - życie codzienne wsi
wtorek, 27-01-2026 | dodał: Administrator
Życie na wsi ciągle się zmienia. Dziś wygląda ono zupełnie inaczej niż za czasów naszych rodziców, a zupełnie inaczej za czasów naszych dziadków. Nie mówiąc już o czasach 100 czy 200 lat temu. Dawniej wieś była samowystarczalna, a w związku z tym uprawiano wszystko co było do życia potrzebne. Uprawiano żyto na chleb, pszenicę na ciasta, które wypiekano odświętnie. Z prosa wyrabiano kaszę jaglaną, a z gryki - gryczaną. Z jęczmienia wyrabiano kaszę jęczmienną i perlak. Zboża oraz ziemniaki, kapusta i mleko z jego przetworami były podstawą wyżywienia na wsi. Dodatkowo jeszcze z siemienia tłoczono olej, który zastępował tłuszcze zwierzęce na okres adwentu i postu. Ponieważ mięso i wędliny były obecne tylko przy większych świętach i w okresie ciężkich prac polowych, zarówno śniadania, obiad jak i kolacja były głównie posiłkami gotowanymi. W okresie żniw spożywano na polu dodatkowo pośniadanki i podwieczorki, zresztą również obiady donoszono niekiedy na pole, gdy pracowano daleko od wsi.
Dziś wieś już jest inna. Jest coraz mniej osób pracujących na roli, wsie się wyludniają, a jeżeli nawet powracają niektórzy, to podstawą ich życia jest praca poza rolnictwem. Poza tym rolnicy się specjalizują, bo już nie ma powszedności upraw. Większość pracujących na wsi rolników specjalizuje się albo w hodowli, albo w zasiewach konkrenych roślin.
Stąd też zrodził się pomysł, aby przywołać i ocalić od zapomnienia to, co jeszcze niektórzy starsi pamiętają ze swojego dzieciństwa, a co dla młodszych pokoleń jest tylko odległą historią i ciekawostką. I co smutniejsze młode pokolenia (to już jest tak od niepamiętnych pokoleń) młodzi nie zawsze chcąsłuchać opowieści dziadków. Dopiero jak dorosną to z żalem wspominają, że nie słuchali tego co im opowiadano. Z drugiej strony dziś w obszernych zasobach internetu można odnależć różne informacje o dawnym życiu i pracy. Czasami są rzetelne, czasami zabarwione jakąś ideą bądź romantyzmem dawnej przeszlości.
Chyba dlatego własnie postanowiliśmy zebrać całą historię wsi i życia na niej z minionych wieków w jedną całość. Korzystając z różnych serwsów, poświęconych życiu dawnej wsi, stworzyliśmy mały leksykon przeszłości aby zaprezentować całe bogactwo życia naszych przodków.
Dlatego też opracowania poniżej ukazują całość życia, od ogólnej historii, poprzez domy, zagrody, narzędzia i urządzenia, aż po prace w polu, narzędzia używane w codziennym życiu i pracy. Znalazło się także miejsce na obyczaje, zwyczaje i wierzenia. Opisy, które Czytelnik znajdzie poniżej, zawierają także zdjęcia, reprodukcje obrazów i rycin, aby starszym przypomnieć dawno nie używane przedmioty, a młodszym – żeby łatwiej im było wyobrazić sobie pracę na roli.
Niniejszym bardzo serdecznie dziękujemy administratorom strony Dawne Leliny, za zgodę na wykorzystanie informacji oraz zdjęć zawartych na ich stronach.
Serdecznie zapraszamy do lektury
