Zwyczaje związane z Cmentarzami i czcią zmarłych
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator. Ewelina Pawlik. http://pisanezalasem.pl/ | Zwyczaje i tradycje wsi Mazowsza
Pisaliśmy już o cmentarzach wielokrotnie. Ale teraz, dzięki p. Ewelinie Pawlik, zatrzymamy się na zwyczajach ludowych obejmujących pamięć o zmarłych i troskę o Cmentarze.
Tradycyjny strój mazowiecki
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator. Katarzyna Gańko, Ewelina Kwapień; http://www.dialektologia.uw.edu.pl | Zwyczaje i tradycje wsi Mazowsza
Nie od dziś wiadomo, że świat ucieka do przodu i ciągle się zmienia. Ale dobrze się dzieje, że coraz częściej wracamy do tego co minione, przypominając sobie to dawnych tradycjach, strojach, tańcach i zwyczajach. Sięgniemy więc do tego, co było - do strojów ludowych. Na przykładzie kilku regionów, korzystając z uprzejmości etnologów z UW prześledzimy stroje mazowieckie z kilku rejonów Mazowsza: okolic Opoczna, Łowicza, Sieradza o Kołbaskowa.
Życie wsi w malarstwie polskim - cz.2
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator | Wieś w malarstwie Polskim
Część druga galerii poświęcona obrazom polskich malarzy, zajmujących się tematyką wsi.
Życie wsi w malarstwie polskim - cz.3
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator | Wieś w malarstwie Polskim
Część 3 poświęcona malarstwu polskiemu, a dokładnie wsi będącej motywem obrazów w twórczości polskich artystów przełomu XIX i XX w.
Życie wsi w malarstwie polskim - cz.4
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator | Wieś w malarstwie Polskim
Kolejna, już 4 część, naszego opracowania ukazującego życie wsi na obrazach Polskich malarzy przełomu XIX i XX wieku
Stare Zwyczaje pogrzebowe
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator. Katarzyna Gańko, Ewelina Kwapień, http://www.dialektologia.uw.edu.pl/ | Zwyczaje i tradycje wsi Mazowsza
Opis starych, już zanikających zwyczajów pogrzebowych, odnosi się do tzw. Mazowsza dalszego, obejmującego swym zasięgiem Ziemię Ciechanowską i Ziemię Zawkrzeńską. Opis ten powstał na podstawie badań historycznych, kulturowych i etnograficznych, przeprowadzonych przez Uniwersytet Warszawski. Być może, niektóre szczegóły mogą się różnic z tym co pamiętają Stasi mieszkańcy naszych okolic. Nie mniej jednak warto zachować i przedstawić te opowieści o tradycji.
Zwyczaje związane ze ślubem i weselem
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator. Katarzyna Gańko, Ewelina Kwapień; http://www.dialektologia.uw.edu.pl | Zwyczaje i tradycje wsi Mazowsza
Nie bez powodu mówi się, że ślub jest najważniejszym wydarzeniem w życiu. Związane jest w końcu z przejściem, ze zmianą statusu społecznego, z zamknięciem pewnego etapu. Na wsi wspomniane przejście widać szczególnie wyraźnie, gdyż obudowane jest ono wieloma, czasem zabawnymi, dziwnymi, wierzeniami, przesądami i tradycjami, których nie można spotkać na ślubach w miastach.
Wiejska chata: zwykły zabytek w niejednym miejscu
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator. Ewelina Pawlik. http://pisanezalasem.pl/ | Zwyczaje i tradycje wsi Mazowsza
Jeśli zabytek zdefiniujemy jako ślad poprzedniej epoki to takie ślady znajdziemy w wielu miejscach. Zwłaszcza w miastach, gdzie co krok natrafiamy na wiekowe kamienice, jeszcze starsze kościoły czy zamki, pałace lub zabudowania dworskie. Tymczasem na wsi, gdzie budulcem było najczęściej nietrwałe drewno, szybko pozbywano się zbyt starych budynków. Z tego powodu warto odszukiwać stare chaty i oglądać je jak najcenniejsze zabytki. A jak była zbudowana taka wiejska chata?
Osadnictwo na wsi
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator. Katarzyna Gańko, Ewelina Kwapień; http://www.dialektologia.uw.edu.pl | Zwyczaje i tradycje wsi Mazowsza
Na początku XIX w. dla Mazowsza północno-zachodniego (zwanego także Mazowszem Starym lub Mazowszem Płockim) charakterystyczne były wsie małe (przeważały różne odmiany przysiółków, wsi przydrożnych i placowych). Ten obraz osadniczy regionu zmienił się w wyniku przemian społecznych i gospodarczych, zachodzących w XIX i XX wieku. W ich wyniku upowszechniły się nowe typy wsi, szczególnie rzędówki i wsie z zabudową rozproszoną.
Życie wsi w malarstwie polskim - cz.5
poniedziałek, 24.11.2025 | Administrator | Wieś w malarstwie Polskim
Ostatnia już część naszego opracowania poświęconego wsi polskiej przedstawianej na obrazach malarzy przełomu XIX i XX wieku
Zwykłe zabytki - Jaka historia kryje się wokół nas?
środa, 19.11.2025 | Administrator, źródło: Ewelina Pawlik. http://pisanezalasem.pl/ | Ogólne wprowadzenie
Zabytek kojarzy się nam z Wawelem, Starym Miastem w Poznaniu albo Zamkiem Królewskim w Warszawie. Ewentualnie z jakimś innym znanym obiektem, który stoi w większym mieście od stuleci i zdążył stać się już jego symbolem. Zabytki w powszechnym rozumieniu są obrazami, rzeźbami, budynkami… Tymczasem zdarza się, że nawet mieszkając na wsi codziennie mijamy zabytkowe miejsca nawet o tym nie wiedząc. Jakie zwykłe zabytki nas otaczają?
Jak dawniej wyglądały cmentarze?
środa, 19.11.2025 | Administrator, źródło: Ewelina Pawlik. http://pisanezalasem.pl/ | Ogólne wprowadzenie
Współczesny cmentarz kojarzy się z równo wytyczonymi alejkami, szarymi nagrobkami, na których stoją kolorowe kwiaty i znicze. Oraz z dokładnymi podpisami, co do osób pochowanych w danym miejscu. Ale jeszcze kilkadziesiąt lat temu wygląd cmentarza diametralnie różnił się od wyżej opisanego. Jak dawniej wyglądał wiejski cmentarz?
Praktyka miesięczna gospodarstwa ziemiańskiego
środa, 19.11.2025 | Życie wsi w XIX i XX w.
Oekonomika ziemiańska generalna... obiaśniona przez Jakuba Kazimierza Haura... pożyteczna y potrzebna... z nowym przydatkiem Geometryi Gospodarskiey napisaney... jest uważana za pierwszy polski traktat agronomiczny. Jego drugie wydanie z 1679 roku, poszerzone, wsparł król Jan III, pasjonat rolnictwa, widzący w nim siłę zdolną uzdrowić gospodarczo Rzeczpospolitą. Egzemplarz z 1744 roku, wydany w Warszawie, jest przechowywany w zbiorach Biblioteki Muzeum Pałacu w Wilanowie.
